Köprü Başı

Köprü ve Köprübaşı yaşamımızın bir parçasıydı. Hemen herkes gibi ben de martılara ekmek atardım. Unutmadan vurgulamak gerekir; köprünün güzel ev sahipleri martılardı. Yıkılıp giden Şah Sinemasının tepesine yerleşmiş martılar köprünün çevresinde dolaşır, sulara pike yapar, bir balık alır yeniden yükselirdi. İnsanların attığı ekmek parçalarını havada kaparlardı. Nenem de bana sık sık bayat ekmekleri verir ve ben de martılara atardım. Asi’nin taranması, köprünün yıkılması sırasında martılar çekip gittiler balıklar yok oldular” (Fahir Semir Abacı, 2011).

Antakya’nın kalbi, kimliği ve en önemli imgelerinden biri olan Köprübaşı, tarih boyunca kültürel etkileşimin gerçekleştiği, toplumun her kesiminin barış ve hoşgörü içerisinde kaynaştığı bir yer olmuştur. Köprü Kapısı veya halk arasında “Bab el Cisir” adıyla bilinen Köprübaşı, tarihi süreçte Antakya’nın giriş kapılarından biri olagelmiştir. Köprübaşı’nda geçmişin izi ve hatıralarını barındıran Eski Antakya ile son yüzyılda inşa edilen yapılarla gelişen Yeni Antakya, Ata Köprüsüyle birbirine sıkı sıkıya bağlanmıştır. Köprübaşı, Asi Nehrinin ete kemiğe büründüğü, kimliğini en çok aksettirdiği ve kendisini daha fazla hatırlattığı bir yerdir. Burası Tarihi Belediye Binasının Ulu Cami’ye selam verdiği, Meclis binasına komşu olan Tarihi Postane Binasının Hatay’ın anavatana katılışına şahit olduğu, Arkeoloji Müzesinin kente gelen misafirleri ağırladığı bir yer olmuş ve üzerindeki kalabalığa martılar yıllarca nispet yaparcasına şarkılar söylemiştir.  Tarihi Roma Köprüsü ise bu uyumlu birlikteliğe gözyaşları içinde veda etmiştir. Yıkılan Roma Köprüsü yerine inşa edilen Ata Köprüsü, araç trafiğinin yaygınlaşmasına neden olmuştur. Kentin tarihsel çekirdeği ile yeni gelişme bölgesini birleştiren bir düğüm noktası olarak Antakya Köprübaşı, araç trafiği ve yaya trafiğinin sıklıkla bir araya geldiği, ticaret ve yeme-içme işlevinin yoğun olarak yer aldığı günün büyük bir kısmında kalabalık bir mekân görünümündedir. Farklı yönlerden gelen caddelerin ışınsal olarak kesiştiği Ulus Meydanı, önemli gösterilerin, konserlerin ve kutlamaların yapıldığı bir toplanma alanıdır. 6 Şubat 2023 depremlerinin yıl dönümlerini anma etkinliklerinin de burada gerçekleştirilmesi, Köprübaşı’nın iyi günde ve kötü günde her zaman birleştirici bir güce sahip olduğunu göstermektedir. 

Mekân'a Dair

“Asi Köprünün orada dolaşırdık. Antakya’mın o ışıl ışıl yerinde gezerdik. Ne gecemiz gece ne gündüzümüz, gündüz çok eğlenirdik. Işıl ışıl her taraf, gecenin ikisi üçü demezdik, çok güvenli bir şehirdir. Asi nehrinin oradan hiç çıkmazdık. Orada çok güzel ve özel anılarım var.” (Halime Tüylü)